Kennisnet Leerlingzorg Archief
Dyslexie in het voortgezet onderwijs - Drs. Tom Braams en Ruurdje van Laar
Over dyslexie in het VO is veel literatuur verschenen en zijn er veel artikelen geplaatst op het internet. Het is niet altijd eenvoudig om in deze hoeveelheid gegevens relevante wetenswaardigheden te verzamelen. Daarom zullen wij hier in grote lijn een aantal relevante thema's behandelen met daarbij verwijzingen naar het Internet voor hen die meer over het onderwerp te weten willen komen.
Er is internationaal onder wetenschappers overeenstemming over het feit dat dyslexie een taalprobleem is, waarbij de fonologische verwerking van taal door de hersenen wat moeizamer verloopt (zie Reid Lyon en 30 Years Research). Bij het lezen is niet het herkennen van de letters het probleem, maar de koppeling van die letters aan klanken (Shaywitz).
Links
30 Years Research
Shaywitz
Dyslexie is een complex taalprobleem. Het kan zich op uiteenlopende manieren uiten. De ene leerling heeft al zeer ernstige en hardnekkige lees- en spellingproblemen vanaf groep 3 in de basisschool, bij de andere komt de dyslexie pas op de middelbare school naar voren. Dan moeten leerlingen veel meer tekst gaan lezen en bestuderen en blijkt dat ze daar teveel tijd voor nodig hebben. Het leren van twee nieuwe vreemde talen met hun eigen uitspraak, andere klanken en andere tekens voor de spelling die aan die klanken gekoppeld moeten worden, lukt onvoldoende en verloopt te traag. Het leren van nieuwe grammaticaregels moet snel en ze beklijven niet. Er is te weinig tijd voor herhaling.
Link
Dyslexie of niet?
Als ouders samen met hun kind gaan kiezen naar welke school voor voortgezet onderwijs het kind zal gaan, is het van belang dat er een goede indruk gekregen wordt van het dyslexiebeleid van scholen. Sommige VO scholen zijn daarmee al heel ver, van andere scholen hoef je (nog steeds) weinig te verwachten. Het Ministerie van Onderwijs heeft een uitstekende brochure over wat er op het voortgezet onderwijs met dyslectische leerlingen mogelijk is.
Links
Een school kiezen
Download brochure
Dyslectische leerlingen op het voortgezet onderwijs hebben hulp, begrip en motivatie nodig om hun leerdoelen te bereiken. Docenten en ouders kunnen hierin een grote rol spelen. Docenten door hun stof op verschillende manieren aan te bieden, veel uitleg te geven, leerlingen toe te staan hulpmiddelen te gebruiken, feedback te geven over huiswerk en repetities en door te laten zien dat zij geloof hebben in het kunnen van de leerling. Ouders kunnen helpen door hun kinderen te ondersteunen bij het organiseren en maken van huiswerk, door contact te onderhouden met de school en te laten zien dat zij vertrouwen hebben de mogelijkheden van hun kind.
Een goede manier van hulp bieden is pre-teaching, de leerling al kennis laten maken met de stof die in de les nog aan de orde gaat komen. Dit kan op school, door de remedial teacher, of thuis door ouders met de leerling worden gedaan. Dan weet de leerling al waar het in de les over zal gaan. Hij kan beter mee doen, is actiever met de lesstof bezig en het geeft hem een beter gevoel.
Als je de dyslectische leerling leert zich bewust te zijn welke leerstijl het beste bij hem past kan hij daar veel voordeel van hebben. Het scheelt studietijd, geeft zelfvertrouwen en vergroot de zelfstandigheid.
Op het voortgezet onderwijs worden compenserende hulpmiddelen voor dyslectische leerlingen met ernstige achterstanden belangrijk. Uiteraard probeer je eerst de leerproblemen te remediëren, maar daar kan op een gegeven moment de grens van bereikt zijn. De laatste jaren komen er steeds meer zeer nuttige hulpmiddelen op de markt.
Link
Hulpmiddelen voor dyslectische leerlingen
Dyslexie heeft niet alleen gevolgen voor het lezen en spellen. De oorzaak van het probleem ligt in de anatomie van de taalgebieden van de hersenen, die ook een rol spelen bij het praten, het luisteren en het onthouden van talige informatie.
Links
Docenten zie: Dyslexie, een complex taalprobleem
Ouders zie: Kinderen met dyslexie, een gids voor ouders
Medici zie: Doorverwijzen bij dyslexie
Meer informatie
Tom Braams is onderwijspsycholoog. Zijn bedrijf, Braams & Partners, is gespecialiseerd in de diagnostiek en behandeling van leerstoornissen, met name dyslexie en dyscalculie. Braams & Partners heeft vestigingen in Deventer en Apeldoorn. Hij publiceert regelmatig over deze onderwerpen.
Ruurdje van Laar is dyslexiespecialist en docent Engels bij Braams&Partners in Deventer. Ze werkt met name met scholieren op het VO die vanwege dyslexie moeilijkheden hebben met de vreemde talen, technisch en begrijpend lezen, huiswerkaanpak en Nederlandse spelling.
Links
Website Tom Braams
Download het artikel als Word-document
[MS-Word
]
Stel uw vraag over dyslexie
|
|
Mentor